THỨ TƯ TUẦN XX THƯỜNG NIÊN NĂM A
Mt 20,1-16a
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu
1 Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng các môn đệ dụ ngôn này rằng: “Nước Trời giống như chủ nhà kia sáng sớm ra thuê người làm vườn nho mình. 2 Khi đã thoả thuận với những người làm thuê về tiền công nhật là một đồng, ông sai họ đến vườn của ông.
3 “Khoảng giờ thứ ba, ông trở ra, thấy có những người khác đứng không ngoài chợ, 4 ông bảo họ rằng: ‘Các ngươi cũng hãy đi làm vườn nho ta, ta sẽ trả công cho các ngươi xứng đáng’. 5 Họ liền đi. Khoảng giờ thứ sáu và thứ chín, ông cũng trở ra và làm như vậy.
6 “Đến khoảng giờ thứ mười một ông lại trở ra, và thấy có kẻ đứng đó, thì bảo họ rằng: ‘Sao các ngươi đứng nhưng không ở đây suốt ngày như thế?’ 7 Họ thưa rằng: ‘Vì không có ai thuê chúng tôi’. Ông bảo họ rằng: ‘Các ngươi cũng hãy đi làm vườn nho ta’.
8 “Đến chiều chủ vườn nho bảo người quản lý rằng: ‘Hãy gọi những kẻ làm thuê mà trả tiền công cho họ, từ người đến sau hết tới người đến trước hết’. 9 Vậy những người làm từ giờ thứ mười một đến, lãnh mỗi người một đồng. 10 Tới phiên những người đến làm trước, họ tưởng sẽ lãnh được nhiều hơn; nhưng họ cũng chỉ lãnh mỗi người một đồng. 11 Đang khi lãnh tiền, họ lẩm bẩm trách chủ nhà rằng: 12 ‘Những người đến sau hết chỉ làm có một giờ, chúng tôi chịu nắng nôi khó nhọc suốt ngày mà ông kể họ bằng chúng tôi sao?’ 13 Chủ nhà trả lời với một kẻ trong nhóm họ rằng: ‘Này bạn, tôi không làm thiệt hại bạn đâu, chớ thì bạn đã không thoả thuận với tôi một đồng sao? 14 Bạn hãy lấy phần bạn mà đi về, tôi muốn trả cho người đến sau hết bằng bạn, 15 nào tôi chẳng được phép làm như ý tôi muốn sao? Hay mắt bạn ganh tị, vì tôi nhân lành chăng?’
16 “Như thế, kẻ sau hết sẽ nên trước hết, và kẻ trước hết sẽ nên sau hết”.
SUY NIỆM 1: LÒNG QUẢNG ĐẠI NHÂN LÀNH
Sứ điệp: Thiên Chúa đối xử với mọi người bằng tình thương. Đó là đức công minh của Ngài. Thái độ kể công làm ta không thể nhận ra tình thương phổ quát của Chúa đối với mọi người.
Cầu nguyện: Lạy Chúa, tiêu chuẩn của người đời chúng con là “ăn cho đều, kêu cho sòng”, nên con hiểu và thông cảm thái độ khó chịu, cằn nhằn, của anh thợ làm việc vất vả suốt ngày.
Đôi khi con cũng hay phân bì cả với Chúa nữa. Có người suốt đời sống xa Chúa, thế mà trước giờ chết ăn năn trở lại, thì được Chúa đón về thiên đàng. Con phân bì vì nghĩ rằng mình bị thiệt thòi, nghĩ rằng mình đã vất vả giữ đạo từ bé cũng chẳng hơn gì.
Lạy Chúa, con đã muốn Chúa cư xử với mọi người một cách sòng phẳng, nhưng Chúa không muốn cư xử như vậy. Chúa không muốn con nghĩ về Chúa như vậy. Chúa không phải là ông chủ tính sổ trên sức lao động của người khác, Chúa cũng không nhìn chúng con như một người lao công. Chúa đã cư xử với mọi người chúng con bằng tình thương, bằng tấm lòng quảng đại. Tất cả đều là hồng ân, tất cả đều là tình thương, tất cả chỉ vì lợi ích cho chúng con. Chúa chỉ cần thiện chí của chúng con. Đó là tiêu chuẩn hành động của Chúa, đó là tấm lòng Chúa dành cho con. Bởi vì con làm việc từ sáng sớm, vất vả suốt ngày, cũng không xứng đáng lãnh nhận một đồng tiền công. Và nếu con chỉ được làm việc vào giờ cuối cùng, con cũng không được thất vọng, nhưng vẫn hy vọng vào lòng nhân hậu của Chúa.
Lạy Chúa, xin cho con nhận ra tình thương nhân hậu của Chúa để cuộc sống của con tỏ hiện tình thương đối với mọi người. Xin giúp con sống với nhau đừng theo kiểu tính toán chi ly hơn thiệt, nhưng theo kiểu quảng đại của Chúa. Amen.
Ghi nhớ: “Hay mắt bạn ganh tị, vì tôi nhân lành chăng”.
TGM Giuse Nguyễn Năng
SUY NIỆM 2:
“Nước Trời giống như chuyện gia chủ kia, vừa tảng sáng đã ra mướn thợ làm việc trong vườn nho mình”
Gần 30% người Việt Nam đành phải ngừng chữa bệnh nửa chừng vì thiếu tiền; trong khi đó, cũng có nhiều người thừa tiền để thường xuyên đi mỹ viện, đi nhà hàng sang trọng…. Dường như chúng ta, chấp nhận thực trạng này như chuyện đương nhiên. Ai làm ra tiền có quyền hưởng; ai không may mắn, ráng chịu!
Dụ ngôn hôm nay bắt đầu bằng chữ Nước Trời, và những diễn tiến sau đó, với cung cách hành xử quảng đại của gia chủ, khác hẳn thái độ ích kỷ của đám tá điền, cho thấy người công dân của Nước Trời phải sống theo cung cách văn hoá của Nước Trời, đó là sống theo tương quan tình nghĩa yêu thương, chứ không dựa trên sự công bằng khô cứng.
Gia chủ trả công cho người làm từ tảng sáng (7-8 giờ sáng), bằng người vào làm lúc giờ thứ 11 (5 giờ chiều), để thấy gia chủ này đối xử với thợ dựa trên tương quan tình nghĩa, ai cũng được tạo cho cơ hội có công ăn việc làm để sống và được hạnh phúc. Thiên Chúa của Nước Trời mong muốn chúng ta sống như vậy ngay ở trần gian này.
Anh trộm lành trên thập giá cũng là người thợ giờ thứ mười một. Anh được hưởng những gì mà người khác phải nỗ lực cả đời. Nếu xét về công trạng thì chẳng ai xứng đáng để vào thiên đàng, kể cả các thánh.
Thế giới này lúc nào cũng có những người thợ giờ thứ mười một, “những người không được ai mướn”, những người cứ đứng chờ suốt ngày, suốt đời, chẳng biết số phận mình sẽ ra sao.
Hãy đổi cái nhìn của chúng ta cho giống cái nhìn của Thiên Chúa, để chúng ta cũng sẽ thay đổi cách cư xử với anh em, với những người xấu số, những người thợ giờ thứ 11.
Lm. Phaolô Vũ Đức Vượng
SUY NIỆM 3:
Nếu sáng sớm chúng ta có dịp đi ngang Định Quán hay Lạc Lâm sẽ biết có một phiên chợ rất lạ, đó là chợ người. Khách đến đây không phải để mua hàng hoá mà để chọn lựa người làm công cho mảnh vườn của mình. Cứ khoảng 4, 5 giờ sáng, ngày nào cũng thế, có rất nhiều người di dân tụ họp ở ven đường để chờ chủ vườn đến thuê nhân công. Khách hàng có thể lựa người, đàn ông hay đàn bà, già hay trẻ, rồi trả giá, thuê công nhật hoặc thuê khoán. Sau khi đã đạt được thoả thuận là họ chở nhân công về làm vườn cho mình.
Bài Phúc Âm hôm nay cũng mô tả: “Về Nước Trời cũng in như một gia chủ, ngay từ tảng sáng, đã ra thuê thợ cho vườn nho của ông…” Thế nhưng không ai lại đi thuê thợ giống như ông chủ vườn nho này, khiến những người làm công vất vả từ sáng đến tối đã lẩm bẩm kêu trách: “Mấy người sau chót này chỉ làm có một giờ, thế mà ông lại coi họ ngang hàng với chúng tôi sao !”
Thế nhưng, cách xử sự của ông chủ không phải là cung cách tùy tiện của kẻ có của. Dĩ nhiên, Thiên Chúa có thể làm gì tùy ý, nhưng chủ yếu chỉ vì Ngài tốt lành, thế thôi. Hơn nữa, Thiên Chúa là Tình Yêu, nên Ngài chỉ có thể làm những gì mà tình yêu cho phép. Đối với ông chủ, cho họ có việc làm vẫn chưa đủ đối với lòng tốt của ông ta. Nếu chỉ trả công cho họ đúng thời gian họ làm thì những kẻ đến làm từ sớm mới tạm đủ no cho vợ con họ, còn những kẻ thất nghiệp đến sau thì sao ? Nếu chỉ trả lương theo năng xuất, thì họ chỉ có thể mang về cho vợ con họ sự túng thiếu, thất học mà thôi!
Thiên Chúa của chúng ta không xử sự theo thói đời, nếu không chúng ta sẽ thất vọng vì trong cuộc sống đạo cũng như đời, chúng ta ‘vẫn mãi mãi là người đến sau’. Con mắt ‘sòng phẳng’ thì chỉ thấy số giờ công, còn mọi chuyện khác thì mặc kệ họ. Còn con mắt tốt lành của Thiên Chúa – không so đo tính toán, thấy bằng lòng dạ chứ không bằng sổ sách – thì lại thấy cả hoàn cảnh đáng thương của họ. Ông chủ trong dụ ngôn không chỉ là người công bằng, mà còn là người ‘tốt bụng’. Tốt ở chỗ không những không muốn ai phải thua thiệt, sút kém, mà còn muốn ai cũng được may mắn ấm no. Cũng vậy, Thiên Chúa của chúng ta không chỉ thưởng phạt công minh, nhưng tự bản tính, Ngài là Tình Yêu, nên Ngài không ngừng lấy tình thương mà đối xử với chúng ta.
Thế nên Thiên Chúa thích dùng lý lẽ của tình thương. Vì lý lẽ của tình thương thì vượt xa lý lẽ của công bằng. Trong gia đình, cha mẹ lo cho con cái không phải vì lý lẽ công bằng theo đúng công lao của chúng, nhưng theo lý lẽ tình thương. Có thể một đứa con bệnh tật yếu đuối chẳng làm gì được cho gia đình nhưng lại được chăm sóc nhiều hơn. Nếu cha mẹ trong gia đình lại cư xử với con cái theo lý lẽ công bằng thì không biết con cái sẽ ra sao?
Thiên Chúa của chúng ta cư xử tốt lành với chúng ta còn hơn cha mẹ rất nhiều. Nếu ngài xử theo lẽ công bằng thì không biết chúng ta sẽ trả lời thế nào trong ngày phán xét?
Nguyện xin Thiên Chúa là ông chủ tốt bụng trong câu chuyện mà Chúa Giêsu kể hôm nay, luôn yêu thương và thông chuyển lòng tốt bụng của Chúa đến với mỗi người chúng ta, để lòng chúng ta bớt đi một chút ganh tỵ, bớt đi một chút hơn thua và tăng thêm một chút lòng mến, tăng thêm một chút tình yêu, tăng thêm một chút lòng bao dung với anh chị em đồng loại.
Lm. Phaolô Phạm Công Phương
SUY NIỆM 4: KHÔNG TÍNH TOÁN
Người ta thường muốn được trả công hoặc ít là được công nhận thành tích một cách sòng phẳng, công bằng khi họ vất vả đóng góp một ít công trạng. Chúa Giêsu lại cho chúng ta một nhãn quan khác.
Hôm nay Tin Mừng kể lại những người vào làm trước nhất “cằn nhằn” gia chủ: “Mấy người sau chót này chỉ làm có một giờ, thế mà ông lại coi họ ngang hàng với chúng tôi là những người đã phải làm việc nặng nhọc cả ngày”. Như vậy, mấy người này đã áp đặt quy tắc ban thưởng cho gia chủ, giới hạn tự do của ông trong suy nghĩ của họ. Đức Giêsu lưu ý chúng ta không được tính toán với Thiên Chúa, và không được quy định cho Ngài những gì Ngài phải ban cho chúng ta và người khác. Hành động và các công trạng của con người không bao giờ thiếu ý nghĩa trước mặt Thiên Chúa, miễn là ta đừng đố kỵ với người khác và biết bao dung, cao thượng với thành tích của người khác. Ngài có thể ban tặng vượt xa mọi công trạng.
Tổng thống J. Kennedy từng nói với các bạn trẻ “đừng hỏi tổ quốc đã làm gì cho ta mà hãy tự hỏi ta đã làm gì cho tổ quốc”. Lời Chúa hôm nay cũng mời gọi tôi sống dấn thân vì Chúa và vì tha nhân mà không so đo, tính toán hơn thiệt, vì xác tín rằng những gì tôi có thể làm được chẳng đáng là gì so với lòng nhân từ và sự quảng đại mà Chúa dành cho tôi.
Lạy Chúa, biết bao người đang cần đến tấm lòng quảng đại của chúng con. Xin Chúa cho chúng con biết dấn thân vì Chúa và vì tha nhân mà không so đó tính toán.
Tu sĩ Gioan Baotixita Nguyễn Văn Đồng, SVD
SUY NIỆM 5: GIÁ TRỊ VÀ NHÂN PHẨM CON NGƯỜI
Qua câu chuyện ngụ ngôn về người chủ vườn và các công nhân làm vườn nho, Chúa Giêsu đã diễn tả lòng quảng đại và lòng bác ái vô biên của Thiên Chúa đối với nhân loại. Ngài đã dùng một thực tại rất gần gũi với đời sống xã hội của người Do Thái đương thời là vào thời ấy các công nhân thường hay đứng đợi ở những nơi công cộng như chợ búa chẳng hạn, để chờ các chủ nhân đến mướn làm việc. Thường là những công việc làm ngắn hạn, có khi chỉ là một ngày công mà thôi cho nên nếu ngày nào mà có những công nhân đó không có việc làm có nghĩa là ngày ấy thiếu những bát cơm nóng trên bàn ăn của gia đình.
Trong chuyện ngụ ngôn hôm nay, người chủ nhân đã gọi các công nhân làm việc vào giờ cuối cùng nhưng đã rộng lượng trả tiền thù lao cho họ ngang bằng với tiền trả cho những người làm việc cả ngày. Qua lối nói ẩn dụ này Chúa Giêsu cho thấy lòng nhân ái của Chúa Cha đối với nhân loại, nhất là đối với những kẻ tội lỗi, những người bị áp bức và bị đẩy ra bên lề của xã hội phong kiến thời ấy. Có những người thất nghiệp không phải vì họ lười biếng không chịu làm việc mà vì hệ thống kinh tế thời đó không tạo ra công ăn việc làm cho người dân. Người chủ nhân mướn và trả công thật hậu cho những người làm việc vào giờ chót, cho thấy tấm lòng quảng đại bao la của ông, vì nếu ông chỉ trả lương đúng theo số giờ họ đã làm việc thì chắc chắn là gia đình của những người này sẽ thiếu ăn trong ngày hôm đó.
Thiên Chúa chính là vị chủ nhân tốt lành và quảng đại với tất cả tạo vật của Ngài. Ngài luôn quan tâm và thương xót nhân loại, nhất là đối với những người đau khổ về mặt vật chất lẫn tinh thần như lời Ngài nói: "Tất cả những ai mang gánh nặng nề hãy đến cùng Ta, Ta sẽ cho nghỉ ngơi bồi dưỡng". Như thế, người chủ nhân đã rộng lòng trả tiền lương cho tất cả các công nhân ngang bằng nhau, không kể họ làm việc vào giờ nào, điều đó không phải là sự bất công. Người chủ vườn là Thiên Chúa luôn công bằng với các tạo vật của Ngài, ai làm việc nhiều giờ hay ít giờ đối với Ngài không là việc thiết yếu; điều quan trọng là ý định và thái độ làm việc của các công nhân.
Thiên Chúa yêu mến những ai phục vụ Ngài bằng với tinh thần yêu thương và hân hoan chứ không làm việc vì muốn được hưởng công hậu hay vì mục đích tham vọng cá nhân. Sự làm việc có một giá trị thiêng liêng đối với con người vì qua sự làm việc, con người làm vinh danh Thiên Chúa và cộng tác vào công trình sáng tạo và cứu độ của Ngài. Qua công việc làm, con người trở nên hữu ích và góp phần vào công việc xây dựng và làm thăng tiến xã hội, và cũng qua đó tìm thấy giá trị và nhân phẩm của mình.
Qua chuyện ngụ ngôn hôm nay những công nhân được mướn làm giờ đầu tiên ám chỉ đến dân tộc Israel, là dân tộc đã được Thiên Chúa chọn làm dân riêng và được Ngài mạc khải chương trình cứu độ, nhưng dân Do Thái đã từ khước Thiên Chúa lại còn giết hại Con Một do Ngài sai tới để cứu chuộc thế gian. Nhưng tình yêu thương được thể hiện qua công trình cứu độ của Thiên Chúa không giới hạn trong quốc gia Do Thái mà còn mở rộng đến mọi dân tộc trên thế gian.
Các công nhân được gọi làm việc trong vườn nho vào giờ cuối cùng là hình ảnh tiêu biểu cho tất cả các dân ngoại đã từng hưởng ơn cứu độ của Thiên Chúa như Ngài đã ban ơn cho dân Do Thái.
Lạy Chúa,
Xin dạy cho chúng con biết phục vụ Chúa và những anh chị em khác với lòng quảng đại và niềm hân hoan. Xin cho chúng con biết dâng hiến nhiều hơn là cầu xin cho sự ích lợi của riêng mình.
(‘Mỗi Ngày Một Tin Vui’)
