THỨ SÁU TUẦN IV THƯỜNG NIÊN NĂM A

Mc 6,14-29

 

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo Thánh Mác-cô.

¹⁴ Khi ấy, vua Hêrôđê nghe nói về Chúa Giêsu, vì danh tiếng Người đã lẫy lừng, kẻ thì nói: “Gioan Tẩy giả đã từ cõi chết sống lại, nên ông đã làm những việc lạ lùng”; ¹⁵ kẻ thì bảo: “Đó là Êlia”; kẻ khác lại rằng: “Đó là một tiên tri như những tiên tri khác”.

¹⁶ Nghe vậy, Hêrôđê nói: “Đó chính là Gioan trẫm đã chặt đầu, nay sống lại”. ¹⁷ Vì chính vua Hêrôđê đã sai bắt Gioan và giam ông trong ngục, nguyên do tại Hêrôđia, vợ của Philipphê anh vua mà vua đã cưới lấy. ¹⁸ Vì Gioan đã bảo Hêrôđê: “Nhà vua không được phép chiếm lấy vợ anh mình”.

¹⁹ Phần Hêrôđia, nàng toan mưu và muốn giết ông, nhưng không thể làm gì được, ²⁰ vì Hêrôđê kính nể Gioan, biết ông là người chính trực và thánh thiện, và giữ ông lại. Nghe ông nói, vua rất phân vân, nhưng lại vui lòng nghe.

²¹ Dịp thuận tiện xảy đến vào ngày sinh nhật Hêrôđê, khi vua thết tiệc các quan đại thần trong triều, các sĩ quan và những người vị vọng xứ Galilêa.

²² Khi con gái nàng Hêrôđia tiến vào nhảy múa, làm đẹp lòng Hêrôđê và các quan khách, thì vua liền nói với thiếu nữ ấy rằng: “Con muối gì, cứ xin, trẫm sẽ cho”, ²³ và vua thề rằng: “Con xin bất cứ điều gì, dù là nửa nước, trẫm cũng cho”.

²⁴ Cô ra hỏi mẹ: “Con nên xin gì ?” Mẹ cô đáp: “Xin đầu Gioan Tẩy Giả”. ²⁵ Cô liền vội vàng trở vào xin vua: “Con muốn đức vua ban ngay cho con cái đầu Gioan Tẩy Giả đặt trên đĩa”.

²⁶ Vua buồn lắm, nhưng vì lời thề và vì có các quan khách, nên không muốn làm cho thiếu nữ đó buồn. ²⁷ Và lập tức, vua sai một thị vệ đi lấy đầu Gioan và đặt trên đĩa.

Viên thị vệ liền đi vào ngục chặt đầu Gioan, ²⁸ và đặt trên đĩa trao cho thiếu nữ, và thiếu nữ đem cho mẹ. ²⁹ Nghe tin ấy, các môn đệ Gioan đến lấy xác ông và mai táng trong mồ.

SUY NIỆM 1: SỐNG ĐỨC TIN VÀ CAN ĐẢM LÀM CHỨNG CHO SỰ THẬT

Tin Mừng hôm nay, tuy có vẻ bi thương và đầy u ám, lại mở ra cho chúng ta một bài học vô cùng sâu sắc về sự thật và lòng can đảm làm chứng cho Chúa. Câu chuyện về cái chết của Thánh Gio-an Tẩy Giả cho thấy sự đối lập rõ rệt giữa bóng tối của sự yếu đuối, mưu mô và tham vọng trần thế với ánh sáng của lòng trung thành và tình yêu sự thật. Gio-an Tẩy Giả, vị ngôn sứ cuối cùng trong thời Cựu Ước, đã can đảm lên tiếng trước tội lỗi của vua Hê-rô-đê khi ông dám nói: “Ngài không được phép lấy vợ của anh mình.” Lời nói này, tuy chân thật và công chính, đã trở thành cái gai trong mắt Hê-rô-đia, người phụ nữ đầy tham vọng và mưu mô.

Hê-rô-đê, mặc dù kính trọng Gio-an và biết ông là người công chính thánh thiện, lại không đủ can đảm để đứng về phía sự thật. Ông sợ mất lòng người khác, sợ danh dự của mình bị tổn thương trước mặt các quan khách. Chính sự yếu đuối và hèn nhát ấy đã đưa ông đến quyết định tàn bạo: ra lệnh chặt đầu Gio-an để giữ lời thề bốc đồng và đầy sai lầm của mình. Đối lập với Hê-rô-đê là hình ảnh của Gio-an Tẩy Giả, một con người trung thành với sứ mạng của mình đến hơi thở cuối cùng. Dù bị giam trong tù, dù đối diện với cái chết, Gio-an vẫn không im lặng trước tội lỗi và sự bất công. Ông chấp nhận mất mạng sống để làm chứng cho sự thật.

Câu chuyện này làm tôi nhớ đến một câu chuyện có thật về một linh mục tại Nam Mỹ. Cha là một vị mục tử yêu thương đoàn chiên và luôn dấn thân bảo vệ công lý. Ở vùng cha phục vụ, một nhóm quyền lực đã lợi dụng người nghèo và bóc lột họ không thương xót. Cha đã mạnh dạn đứng lên tố cáo những bất công đó và bảo vệ những người yếu thế. Dù nhận được nhiều lời cảnh báo và đe dọa, cha vẫn tiếp tục lên tiếng. Một ngày nọ, khi cha đang cử hành Thánh lễ, một nhóm sát thủ xông vào nhà thờ và giết cha ngay trước bàn thờ. Trong giờ phút cuối cùng, cha vẫn ôm chặt Thánh Giá trong tay và thốt lên: “Xin Chúa tha thứ cho họ, vì họ không biết việc họ làm.” Máu của cha đã đổ xuống nhưng không hề bị lãng phí. Cái chết của cha đã làm bừng tỉnh lương tâm của cả cộng đồng, và nhiều người đã quay trở về với Chúa, mạnh mẽ sống đức tin hơn.

Anh chị em thân mến, câu chuyện về Thánh Gio-an Tẩy Giả và chứng tá của những người can đảm làm chứng cho sự thật trong mọi thời đại mời gọi chúng ta tự hỏi: chúng ta có dám sống và làm chứng cho sự thật không? Trong xã hội hôm nay, tội lỗi, bất công và dối trá vẫn tồn tại khắp nơi. Có những lúc chúng ta thấy sai trái nhưng chọn im lặng vì sợ mất lòng người khác, sợ bị thiệt thân, hay sợ những đe dọa về vật chất, danh dự. Chúng ta có giống Hê-rô-đê, biết điều đúng nhưng lại không đủ can đảm thực hiện, vì sợ mất đi những gì mình đang có không?

Gio-an Tẩy Giả đã dạy chúng ta rằng, sự thật là giá trị không thể thương lượng. Là người Ki-tô hữu, chúng ta được mời gọi sống trong sự thật, dẫu điều đó có thể làm chúng ta mất đi sự an toàn, thậm chí là chịu thiệt thòi. Nhưng nếu chúng ta sống trong ánh sáng của sự thật, chúng ta đang sống trong Chúa, và Ngài sẽ nâng đỡ chúng ta. Đức Giê-su Ki-tô, Đấng vẫn là một, hôm qua, hôm nay và mãi mãi, chính là sự thật tuyệt đối. Ngài đã chấp nhận cái chết trên thập giá để bày tỏ tình yêu của Ngài và để giải thoát chúng ta khỏi bóng tối của tội lỗi.

Đức tin của chúng ta không chỉ nằm trong lời nói, nhưng cần phải được thể hiện qua đời sống yêu thương và chứng tá cụ thể. Thư gửi tín hữu Do-thái nhắc chúng ta rằng: “Anh em đừng quên tỏ lòng hiếu khách, vì nhờ đó có người đã tiếp đón các thiên thần mà không biết.” Đức tin của chúng ta phải được sống trong lòng yêu thương huynh đệ, lòng quảng đại và sự tha thứ. Chúng ta chỉ có thể trở thành chứng nhân đích thực khi chúng ta biết sống tình yêu ấy trong từng hoàn cảnh của cuộc đời mình, bắt đầu từ gia đình, cộng đoàn, và những người Chúa đặt để xung quanh chúng ta.

Anh chị em thân mến, hành trình sống đức tin và làm chứng cho sự thật sẽ luôn có thập giá. Nhưng nếu chúng ta biết tín thác vào Chúa và phó dâng mọi sự cho Ngài, thập giá ấy sẽ trở thành con đường dẫn đến vinh quang. Thánh Gio-an Tẩy Giả đã trung kiên đến cùng, và máu của ngài đã trở nên hạt giống trổ sinh hoa trái dồi dào. Biết bao vị tử đạo trong lịch sử cũng đã hy sinh mạng sống mình để làm chứng cho Chúa. Hôm nay, chúng ta không phải đối diện với cái chết thể lý, nhưng chúng ta vẫn được mời gọi dấn thân trong những hy sinh nhỏ bé hằng ngày, để sống trong sự thật và bày tỏ tình yêu Chúa cho thế giới.

Lạy Chúa Giê-su, xin ban cho chúng con lòng can đảm như Thánh Gio-an Tẩy Giả, dám sống và làm chứng cho sự thật trong mọi hoàn cảnh. Xin giúp chúng con luôn ý thức rằng, Ngài là Đấng không bao giờ thay đổi, và chỉ trong Ngài, chúng con mới tìm được sức mạnh và bình an. Xin cho chúng con luôn trung thành với Chúa, biết yêu thương anh em và sống trọn vẹn ơn gọi của người Ki-tô hữu. Amen.

Lm. Annai, CSsR

 

SUY NIỆM 2:

A- Phân tích (Hạt giống...)

Câu chuyện về cái chết của Gioan tẩy giả gồm 4 nhân vật với những đặc điểm tâm lý khác nhau:

- Hêrôđê là một người không có lập trường: một đàng kính trọng Gioan nhưng đàng khác khi bị Gioan vạch tội thì căm thù Gioan; khi nghe Gioan giảng thì ông thích, nhưng khi nghe bà Hêrôđia xúi bậy thì lại bắt Gioan tống ngục; lúc thì hứa sẽ cho cô con gái của Bà Hêrôđia bất cứ điều gì nó xin, nhưng khi nó xin cái đầu của Gioan thì ông lại buồn, nhưng không dám từ chối…

- Bà Hêrôđia: một người đàn bà chạy theo đam mê bằng mọi giá bất chấp thủ đoạn: phụ tình với chồng cũ, giết Gioan…

- Con gái bà Hêrôđia (nàng Salômê): không biết dùng nhan sắc và tài năng vào việc tốt, lại dùng chúng để làm tội…

- Gioan tẩy giả: một ngôn sứ chính danh. Ngôn sứ là sứ giả của Lời Chúa, can đảm nói Lời Chúa cho dù phải tù tội và phải chết.

B- Suy gẫm (... nẩy mầm)

1. Những dư luận về Chúa Giêsu rất khác nhau: Gioan tẩy giả sống lại, Êlia, một ngôn sứ… Ngày nay cũng có nhiều dư luận về Chúa Giêsu, trong đó có những dư luận không tốt. Tôi phải làm gì để cho người ta hiểu đúng về Ngài ?

2. Tên “Giêsu” nghĩa là “Chúa Cứu rỗi”, hay nói theo ngôn ngữ thông dụng, Ngài là Đấng “cứu nhân độ thế”. Người ta không quan tâm lắm đến những danh hiệu khác của Ngài (Con Thiên Chúa, Kitô Messia, Con Vua Đavít v.v...). Nếu Ngài là đấng “cứu nhân độ thế” thì ai cũng thấy cần đến Ngài bởi vì ai cũng có điều cần Ngài cứu giúp, hoặc vật chất hoặc tinh thần. Nhưng làm sao cho người ta không chỉ biết mà còn thấy rõ Ngài là Đấng cứu nhân độ thế ? Giáo Hội và các môn đệ Ngài phải cho người ta thấy điều đó qua cách sống và những việc làm của mình.

3. Suy nghĩ về tính thiếu cương quyết của Hêrôđê: nếu thấy một điều gì đó là đúng thì phải cương quyết làm; nếu thấy một điều gì đó sai thì cũng phải cương quyết bỏ; không chần chứ, không rút lại điều đã quyết định.

4. Suy nghĩ về những đam mê của bà Hêrôđia: đam mê là một động lực rất mạnh nhưng cũng là một con dao hai lưỡi. Nếu đam mê một điều tốt thì người ta sẽ làm được những kỳ công; nếu đam mê một điều xấu thì tai hại rất lớn…

5. Xem câu chuyện của nàng Salômê, tôi phải xin Chúa giúp tôi biết xử dụng những khả năng Chúa ban cho đúng.

6. Suy gẫm gương thánh Gioan tẩy giả: tôi có can đảm nói và sống Lời Chúa bất chấp mọi khó khăn, mất mát không ?

7. Một học sinh Nhật là Kitô hữu duy nhất trong ngôi trường có 150 học sinh. Trước mỗi bữa ăn, em thường mạnh dạn làm dấu thánh giá và đọc kinh. Các học sinh đến tố cáo với thầy giáo là em có “hành vi ma thuật”. Nghe thấy thế, thầy cho gọi em lên đứng giữa lớp, hỏi xem em đã làm gì em thẳng thắn nói rằng em chỉ cám ơn Chúa đã ban lương thực hằng ngày. Nghe vậy, thầy giáo gục xuống bàn, nước mắt ràn rụa nói: “Này con, ta cũng là Kitô hữu, nhưng ta không can đảm tỏ ra cho mọi người biết. Giờ thì cám ơn Chúa, ta đã biết là Kitô hữu, mình phải làm gì”. (Góp nhặt)

Lm. Carôlô Hồ Bạc Xái

 

SUY NIỆM 3: HÊRÔĐÊ CHÉM ĐẦU GIOAN TẨY GIẢ

Câu chuyện

Hoàng hậu Ideven của vua Akhap rước thần ngoại bang vào vương quốc Israel và bảo trợ cho các tư tế, phù thủy của tà thần, đuổi bắt các ngôn sứ của Thiên Chúa.

Dù trước bạo quyền, ngôn sứ Êlia một mình chống lại các tư tế của thần dân ngoại. Tinh thần chính trực của ông đã bị vua và hoàng hậu truy bắt đuổi giết, khiến thân phận ngôn sứ của Thiên Chúa thật gian nan, khốn khổ và luôn sống trong sự trốn tránh (1V 17-18).

Suy Niệm

Gioan, cái tên được Thiên Chúa đặt là dấu chỉ thuộc về Thiên Chúa, sự công minh chính trực của Gioan đã được ngôn sứ Isaia nói trước: “Chúa đã gọi tôi, từ khi tôi còn trong bụng mẹ, lúc tôi chưa chào đời, Người đã nhắc đến tôi. Người đã làm cho miệng lưỡi tôi như gươm sắc bén, dấu tôi dưới bàn tay Người… biến tôi thành mũi tên nhọn, cất tôi trong ống tên của Người” (Is 49,1-2).

Sứ mạng ngôn sứ và ơn thánh đã nuôi dưỡng Gioan: “Cậu bé càng lớn lên, thì tinh thần càng vững mạnh” (Lc 1,80). Vì thế, người quân tử này không sợ trước bất kỳ quyền lực nào, chỉ luôn biết sống trung tín và loan báo những gì mà Thiên Chúa muốn ông nói và làm.

Gioan bộc trực, thẳng thắn phê phán những quyền lực tôn giáo sống không đúng với chức danh (Mt 3,7), ông phê phán, đương đầu trực diện cả vương quyền khi họ thực hiện những điều bất nghĩa: Ông đã ngăn cản vua Hêrôđê đã cướp vợ của anh trai vua, chính vì thế mà ông bị tống ngục và Hêrôđia – người tình của vua đã tìm cách ám hại ông (Mc 6,17-29).

Cái chết của ông là minh chứng cho sự trung thực thẳng thắn, là triều thiên tử đạo đổ máu đào cản ngăn những điều bất nghĩa bất nhân.

Lm. Nguyễn Vinh Sơn SCJ

 

SUY NIỆM 4: SỐ PHẬN CỦA CÁC NGÔN SỨ

Có những cái chết đã đi vào bất tử, trường tồn, bởi nó đã trở thành biểu tượng cho một tinh thần bất khuất. Vì thế, muôn thế hệ sẽ còn tưởng nhớ chính nhân.

Cái chết đó chính là cái chết của Gioan Tẩy Giả.

Nếu các Ngôn Sứ là những người thay mặt Chúa, thông truyền sứ điệp của Thiên Chúa cho dân; sứ mệnh của các ngài chính là việc dạy dỗ, khuyên răn dân đi theo đường lối của Thiên Chúa để được sống; đồng thời, lên tiếng tố cáo những việc làm sai trái mà dân đang thực hiện. Mặt khác, các ngài cũng không quên một nhiệm vụ quan trọng, đó là nhắc dân từ bỏ con đường bất chính gian tà để trở về với Thiên Chúa. Chính vì thế, các ngài thường bị dân chúng giết chết để khỏi trướng tai gai mắt họ.

Thật vậy, Gioan cũng đã chung số phận khi lên tiếng tố cáo cuộc sống loạn luân của vua Hêrôđê khi ông ta bỏ vợ để cướp vợ của anh cùng cha khác mẹ với mình. Cuộc sống của vua đã trở thành đồi bại, vô luân, và nhất là gây nên một gương mù lớn trong dân.

Khi Gioan tố cáo Hêrôđê, thì đồng nghĩa với việc ông lên tiếng phản đối cả một hệ thống lãnh đạo suy đồi khi cùng với vua hưởng lạc trong lúc chứng kiến con gái bà Hêrôđia múa hát để chiêu mộ lòng vua!

Sự thật thì mất lòng! Gian dối lên ngôi! Tội lỗi hoành hành! Và, nhất là một con người nhu nhược, không có lập trường như Hêrôđê, Gioan đã bị giết dưới lưỡi gươm của tội lỗi!

Tiếp nối sứ vụ của Gioan, và nhất là thi hành lệnh truyền của Đức Giêsu, suốt hơn 2.000 năm nay, Giáo Hội không ngừng lên tiếng cho công lý, sự thật, bảo vệ những người nghèo, không có tiếng nói…, thế nên nhiều chứng nhân anh dũng đã can đảm nói không với ái ác, bất nhân và vô luân. Họ đã: “Vâng lời Thiên Chúa, hơn là vâng lời con người”. Vì thế, biết bao nhiêu máu đào đã đổ ra và những đống xương “chất đầy thành núi” qua các cuộc tử đạo để gióng lên tiếng nói của lương tâm, hầu tố cáo những thói vô luân của con người, nhất là những vị lãnh đạo bất nhân và ham dục…

Là Kitô hữu, chúng ta được mời gọi trở nên ngôn sứ của Đức Kitô, trở nên người loan báo chân lý…

Tuy nhiên, theo bản tính tự nhiên, chúng ta khó có thể vượt qua được những toan tính thiệt hơn của con người, nên thay vì làm chứng cho Chúa, chúng ta lại phản chứng khi trở nên như Hêrôđê, ghen tỵ, oán ghét, và tàn độc.

Những lúc như thế, ấy là lúc chúng ta chưa dám sống công chính và đi theo giáo huấn của Đức Giêsu.

Lạy Chúa Giêsu, xin ban cho chúng con lòng can đảm, trung thành với sứ vụ, đồng thời, xin cũng ban cho chúng con lòng nhân hậu, quảng đại và tha thứ cho anh chị em chúng con, khi bị thù ghét, bỏ vạ, cáo gian. Amen.

Ngọc Biển SSP

 

SUY NIỆM 5: SỰ BẤT TỬ CỦA THÁNH NHÂN

Những bậc vĩ nhân thường được nhân gian biến thành bất tử. Người Do thái tin rằng vị tiên tri vĩ đại nhất của họ là Êlia đã không chết, nhưng được cất nhắc về Trời; khi Gioan Tẩy Giả xuất hiện, người ta lại tin rằng ngài chính là hiện thân của Êlia: rồi đến lượt Gioan Tẩy Giả bị giết chết, người ta lại cho rằng ngài đang sống lại trong con người Chúa Giêsu.

Có lẽ để xóa tan những lời đồn đoán như thế, thánh sử Marcô đã kể lại từng chi tiết cuộc xử trảm Gioan Tẩy Giả, cũng như ghi lại việc chôn cất thánh nhân. Gioan Tẩy Giả đã thực sự chết và ngài đã không bao giờ sống lại, cũng chẳng được cất nhắc lên trời như Êlia.

Gioan Tẩy Giả là nạn nhân của bất công. Có bất công khi người ta đặt chính trị lên trên những giá trị khác của cuộc sống, như tinh thần và niềm tin; có bất công khi người ta hành động theo bản năng hơn là theo tinh thần. Vua Hêrôđê lẫn nàng Hêrôđia đều đã hành động theo lối ấy. Hêrôđia sống bất chấp luân thường đạo lý, còn Hêrôđê thì cho dù vẫn sáng suốt để phân biệt được điều ngay với lẽ trái, nhưng lại chọn sống theo bản năng hơn là lý trí.

Gioan Tẩy Giả đã lên tiếng tố cáo bất công và sẵn sàng chết cho công lý. Trong ý nghĩa ấy, ngài là vị tiền hô của Chúa Giêsu, ngài qua đi nhưng tinh thần ngài vẫn sống mãi trong các môn đệ của ngài, và một cách nào đó, ngài cũng sống trong chính con người Chúa Giêsu và nơi mỗi người Kitô hữu. Từ 2000 năm qua, Giáo Hội vẫn sống trong niềm xác tín đó. Chính tinh thần của Gioan Tẩy Giả, của các Tông Ðồ, của các Thánh Tử Ðạo, đã sống mãi trong Giáo Hội và trở thành giây liên kết mọi Kitô hữu. Ðiều này luôn được Giáo Hội thể hiện qua cử chỉ hôn kính hài cốt các thánh được đặt trên bàn thờ. Tập san Giáo Hội Á Châu do Hội Thừa Sai Paris xuất bản tháng 12/1995, có ghi lại chứng từ của một vị Giám mục:

“Chúng tôi đã cất giữ hài cốt của vị Giám mục tiên khởi của Giáo Hội chúng tôi. Chúng tôi tin rằng hài cốt này là thánh thiêng đối với chúng tôi, là dấu chỉ mà chúng tôi không bao giờ được phép quên lãng. Hài cốt này là sợi giây liên kết với Giáo Hội mọi thời, mọi nơi. Chúng tôi đã luôn nghĩ rằng chúng tôi không thể cất khỏi sợi giây liên kết hữu hình ấy. Ðây là một dấu chỉ nối kết chúng tôi trực tiếp với Chúa Kitô. Làm sao người ta có thể đánh mất Chúa Kitô? Chúng tôi cất giữ hài cốt này, chúng tôi vẫn tiếp tục yêu mến Chúa Kitô và kết hiệp với Người mãi mãi”.

Chúng ta cũng hãy hiên ngang nói lên niềm tin và lòng trung thành với Chúa Kitô. Cùng với thánh Phaolô, chúng ta cũng hãy thốt lên: “Không gì có thể tách tôi ra khỏi lòng yêu mến Thiên Chúa trong Chúa Giêsu Kitô”.

(Trích trong ‘Mỗi Ngày Một Tin Vui’)