THỨ NĂM TUẦN XXIII THƯỜNG NIÊN NĂM A
Lc 6,27-38
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Luca.
27 “Thầy nói với anh em là những người đang nghe Thầy đây: hãy yêu kẻ thù và làm ơn cho kẻ ghét anh em, 28 hãy chúc lành cho kẻ nguyền rủa anh em và cầu nguyện cho kẻ vu khống anh em.
29 Ai vả anh má bên này, thì hãy giơ cả má bên kia nữa. Ai đoạt áo ngoài của anh, thì cũng đừng cản nó lấy áo trong. 30 Ai xin, thì hãy cho, ai lấy cái gì của anh, thì đừng đòi lại.
31 Anh em muốn người ta làm gì cho mình, thì cũng hãy làm cho người ta như vậy. 32 Nếu anh em yêu thương kẻ yêu thương mình, thì có gì là ân với nghĩa? Ngay cả người tội lỗi cũng yêu thương kẻ yêu thương họ.
33 Và nếu anh em làm ơn cho kẻ làm ơn cho mình, thì còn gì là ân với nghĩa? Ngay cả người tội lỗi cũng làm như thế. 34 Nếu anh em cho vay mà hy vọng đòi lại được, thì còn gì là ân với nghĩa? Cả người tội lỗi cũng cho kẻ tội lỗi vay mượn để được trả lại sòng phẳng.
35 Trái lại, anh em hãy yêu kẻ thù, hãy làm ơn và cho vay mà chẳng hề hy vọng được đền trả. Như vậy, phần thưởng dành cho anh em sẽ lớn lao, và anh em sẽ là con Đấng Tối Cao, vì Người vẫn nhân hậu với cả phường vô ân và quân độc ác.
36 “Anh em hãy có lòng nhân từ, như Cha anh em là Đấng nhân từ. 37 Anh em đừng xét đoán, thì anh em sẽ không bị Thiên Chúa xét đoán. Anh em đừng lên án, thì sẽ không bị Thiên Chúa lên án. Anh em hãy tha thứ, thì sẽ được Thiên Chúa thứ tha.
38 Anh em hãy cho, thì sẽ được Thiên Chúa cho lại. Người sẽ đong cho anh em đấu đủ lượng đã dằn, đã lắc và đầy tràn, mà đổ vào vạt áo anh em. Vì anh em đong bằng đấu nào, thì Thiên Chúa sẽ đong lại cho anh em bằng đấu ấy”.
SUY NIỆM 1: CHÚA GIÊSU DẠY CÁCH ĐỐI XỬ VỚI THA NHÂN
A. Hạt giống...
1. Những lời Chúa Giêsu dạy về cách đối xử với kẻ thù ghét mình:
- Đừng thù ghét lại nhưng hãy yêu thương, làm ơn, chúc phúc và cầu nguyện cho họ.
- Đừng trả đũa nhưng hãy nhường nhịn.
2. Những lời dạy về cách đối xử va tha nhân cách chung:
- Làm ơn và cho đi mà không cần đáp trả.
- Cư xử nhân hậu
- Đừng xét đoán và kết án.
- Hãy tha thứ.
3. Lý do của tất cả những cách cư xử trên là vì Cha trên trời: “Các con hãy ở nhân từ như Cha các con là Đấng nhân từ”; “Đừng xét đoán thì các con sẽ khỏi bị (Cha trên trời) xét đoán, hãy tha thứ thì các con sẽ được (Cha trên trời) tha thứ; hãy cho thì (Cha trên trời) sẽ cho lại các con…”
B.... nẩy mầm.
1. Những chữ “vì” trong tương giao:
- Nếu “vì tôi”, thì tương giao sẽ ích kỷ.
- “Vì người ấy” thì tương giao sẽ vụ lợi hoặc thất thường (người ấy tốt thì tôi sẽ tốt, ngược lại…)
- Khi biết “vì Chúa”, các tương giao sẽ vô cùng cao thượng và tốt đẹp.
2. “Các con muốn người ta làm gì cho các con thì các con hãy làm cho người ta như vậy”: Tôi thường đòi hoặc mong người ta làm cho tôi thế này thế nọ. Đó là cách tương giao lấy mình làm trung tâm qui chiếu. Cách tương giao này khiến người khác nặng nề và cũng thường làm tôi thất vọng. Hôm nay tôi thử cách tương giao quên mình để nghĩ đến người khác xem: chắc là mọi người đều sẽ vui, phần tôi cũng sẽ cảm thấy một niềm vui sâu xa khó tả.
3. “Đừng xét đoán thì các con sẽ khỏi bị (Cha trên trời) xét đoán… Hãy tha thứ thì các con sẽ được (Cha trên trời) tha thứ; Hãy cho thì (Cha trên trời) sẽ cho lại các con”: những thứ mà người khác dùng để đáp lại tôi chắc chắn không tốt bằng chính Thiên Chúa đáp lại, vì Ngài rất quảng đại, Ngài “sẽ lấy đấu hảo hạng đã dằn, đã lắc mà đổ vào vạt áo các con”.
4. “Thầy nói với anh em là những người đang nghe Thầy đây: Hãy yêu kẻ thù và làm ơn cho kẻ ghét anh em” (Lc 6,27)
Lần nọ trong một ngôi thánh đường, hàng ngàn người say sưa ngồi lắng nghe vị mục sư giảng về lòng yêu thương. Khi bài giảng đã kết thúc, vị mục sư bước ra khỏi ngôi thánh đường. Bỗng một người tiến lại và chìa tay về phía ông. Đó chính là người đã hại ông khi xưa. Ngập ngừng hồi lâu, vị mục sư ngượng ngùng đưa tay bắt.
Sự ngập ngừng của vị mục sư cũng chính là thái độ của tôi trong cuộc sống hôm nay. Tôi không dễ dàng tha thứ để đón nhận và yêu thương kẻ thù. Tôi đã quay lưng lại khi phải đối diện với họ.
Lạy Chúa, xin cho con con tim của Chúa, để con bao dung, yêu thương và tha thứ cho hết mọi người như chính Chúa đã yêu thương và tha thứ cho chúng con. (Hosanna).
Lm Carôlô Hồ Bạc Xái
SUY NIỆM 2:
Đâu là những tiêu chí cần thiết để trở nên con cái Đấng tối cao và xứng đáng nhận lãnh phần thưởng lớn lao do Thiên Chúa ban tặng?
Thưa đó là: 1. “Hãy yêu thương địch thù và làm ơn cho những kẻ ghét mình”.
2. “Hãy chúc phúc cho những kẻ nguyền rủa mình và cầu nguyện cho những kẻ vu khống mình…”.
Thực hiện những tiêu chí ấy do Chúa Giêsu đòi hỏi không phải là điều dễ dàng. Rất khó! Khó nhưng không phải là không thể, bởi lẽ chính Chúa Giêsu đã nêu gương cho chúng ta. Ngài đã yêu thương đến tận cùng bằng cái chết để cho nhân loại được sống. Trên đỉnh cao thập giá, Ngài đã tha thứ cho những kẻ giết hại Ngài và cầu xin Chúa Cha tha thứ cho chúng: “Xin tha cho chúng vì chúng không biết việc chúng làm” (Lc 23, 34).
Ngài còn hướng chúng ta đến mẫu gương cội nguồn Tình yêu nơi Thiên Chúa. Một tình yêu phổ quát, dành cho hết mọi loài và mọi người không phân biệt màu da, chủng tộc, tôn giáo. Không giới hạn giới tính nam hay nữ; hoàn cảnh giàu hay nghèo; tình trạng tốt hay xấu… tất cả đều được Ngài yêu thương và chúc lành.
Tình yêu của Chúa tựa như “mặt trời mọc lên cho người lành kẻ dữ, và cho mưa xuống trên người liêm khiết cũng như kẻ bất lương” (x. Mt 5, 45). Tình yêu cao vời ấy luôn thôi thúc và vẫy gọi chúng ta bước theo để xứng danh là môn đệ Chúa và được xem là cao quý hơn những con người tội lỗi.
Nhờ bí tích rửa tội, chúng ta được Thiên Chúa tuyển chọn vào đoàn dân thánh và trở thành môn đệ của Chúa Giêsu. Xin cho chúng ta biết nghe theo lời dạy của Chúa Giêsu để luôn sống: bao dung- tha thứ, quảng đại- hy sinh cho hết mọi người, nhất là kẻ thù nghịch với chúng ta. Nhờ đó ta mới xứng danh là con cái Đấng Tối Cao, và đón nhận được phần thưởng lớn lao do Thiên Chúa ban tặng.
Lm Seoka
SUY NIỆM 3: YÊU THƯƠNG KẺ THÙ
Thiên Chúa là Tình Yêu, ai sống trong Tình Yêu là sống trong Thiên Chúa; ai sống trong hận thù, người đó cũng chối bỏ Thiên Chúa. Ðã đi vào cuộc sống là đặt mình vào tương quan với Thiên Chúa: hoặc là sống cho và với Thiên Chúa; hoặc là chối bỏ Ngài.
Chúa Giêsu không đến trần gian để thiết lập một hệ thống luân lý, Ngài đến trước hết là để mặc khải tình yêu của Thiên Chúa và đặt con người vào mối tương quan với Thiên Chúa. Vì là hình ảnh của Thiên Chúa Tình Yêu nên con người cũng phải sống như Thiên Chúa Tình Yêu. Chỉ có một tình yêu đúng nghĩa nhất, đó là tình yêu của Thiên Chúa, và cũng chỉ có một cách yêu đúng đắn nhất, đó là yêu như Thiên Chúa yêu. Qua cuộc sống của Ngài, qua các quan hệ của Ngài với tha nhân, và nhất là qua cái chết của Ngài trên thập giá, Chúa Giêsu đã tỏ cho con người thấy được tình yêu của Thiên Chúa. Yêu như Thiên Chúa yêu là trao ban và sẵn sàng hy sinh mạng sống mình vì người mình yêu; yêu như Thiên Chúa yêu là yêu mọi người, ngay cả kẻ thù mình.
Chúa Giêsu sẽ không mặc khải trọn vẹn tình yêu của Thiên Chúa, nếu từ Thập giá, Ngài không tha thứ cho chính những kẻ đang hành hạ Ngài. Tuyệt đỉnh của yêu thương chính là đang lúc giang tay ra cho kẻ thù đóng đinh vào Thập giá mà vẫn có thể thốt lên: "Lạy Cha! Xin tha cho chúng, vì chúng không biết việc chúng làm". Chúa Giêsu đã không rao giảng bất cứ điều gì mà chính Ngài không sống và minh chứng trước: dạy chúng ta tha thứ cho kẻ thù, Ngài đã chứng minh đó là điều nằm trong khả năng của con người.
Lời Chúa hôm nay nhắc nhở chúng ta về ơn gọi cao cả của người Kitô hữu: Như Chúa Giêsu đã tha thứ cho những kẻ hành hạ Ngài, chúng ta cũng được mời gọi để yêu thương và tha thứ không ngừng, bởi vì chỉ có lòng tha thứ, chúng ta mới thực sự trở thành nhân chứng tình yêu Thiên Chúa đối với mọi người.
(‘Mỗi Ngày Một Tin Vui’)
SUY NIỆM 4: CHÚNG TA HỌC Ở CHÚA LÒNG THƯƠNG XÓT
Tình yêu là bản chất của con người chúng ta. Hễ là người, ai trong chúng ta cũng biết yêu, nếu chúng ta không biết yêu, thì chúng ta không phải là con người nữa. Chúng ta được Chúa tạo dựng giống hình ảnh Chúa là chúng ta giống về tình yêu. Nhưng tình yêu của chúng ta đầy mùi ô uế, tội lỗi, vì thế, để tình yêu này tinh ròng, trong sáng, không còn hoang dã, rừng rú nữa, Chúa đã đến trần gian ở với chúng ta, dạy dỗ chúng ta để chúng ta biết yêu và đặt tình yêu đúng chỗ, đúng mục đích mà Chúa muốn.
Nếu Chúa không dạy dỗ chúng ta về cách yêu thương thế nào cho đúng ý của Chúa thì chúng ta sẽ yêu thương theo kiểu “Bánh ít cho đi, bánh quy trao lại”. Nghĩa là người nào yêu tôi thì tôi yêu lại, nếu ai ghét tôi, tôi sẽ ghét lại. Người nào chào hỏi tôi thì tôi chào hỏi lại. Người nào nguyền rủa, vu khống, chiếm hữu tài sản của tôi, tôi sẽ loại trừ họ ra khỏi cuộc sống của tôi. Nếu ai đánh tôi, tôi sẽ đánh lại, nếu họ có xin tôi, có mượn gì của tôi, tôi sẽ khước từ, không cho, như là tôi trả thù lại những gì họ đã gây ra cho tôi.
Đó là những cách thức chúng ta yêu thương theo bản chất tự nhiên của chúng ta. Nhưng chúng ta là con cái của Chúa, Chúa dạy chúng ta về cách thức chúng ta yêu thương cho đúng điều răn mới của Chúa. Trước khi chúng ta theo Chúa, trái tim của chúng ta là những trái tim bằng đá, bây giờ theo Chúa rồi, chúng ta cầu xin Chúa ban cho chúng ta một trái tim bằng thịt như lời của tiên tri Giêrêmia đã nói để chúng ta yêu như Chúa yêu. Chúa đã từng yêu và bây giờ Chúa dạy chúng ta về kinh nghiệm tình yêu Chúa đã trải qua trong cuộc sống của Chúa. Đó là chúng ta yêu kẻ thù, làm ơn cho người ghét mình, cho người khác vay mượn mà không mong đòi lại, người nào muốn chiếm đoạt của cải chúng ta thì chúng ta cứ để họ làm, không kháng cự, không xét đoán người khác, nhất là biết tha thứ cho người anh chị em của chúng ta.
Chúng ta thực hiện như lời Chúa dạy trên đây, tình yêu của chúng ta sẽ được Chúa thanh lọc để cho nó tinh ròng hơn, và rồi chúng ta tiến đến một bước quan trọng vô cùng, đó là: “Các con muốn người ta làm điều gì cho các con, thì hãy làm cho người ta như vậy” (Lc 6, 31). Nghĩa là chúng ta phải luôn luôn đi bước trước trong tình yêu đối với anh chị em của chúng ta. Chúa sẽ không quên chúng ta làm điều này cho anhn chị em của chúng ta. Chúa sẽ trả công bội hâu cho chúng ta: “Người ta sẽ lấy đấu hảo hạng, đã dằn, đã lắc và đầy tràn mà đổ vào vạt áo các con. Vì các con đong đấu nào, thì cũng sẽ được đong trả lại bằng đấu ấy” (Lc 6, 37 – 38). Nhất là Chúa ban nước Trời cho chúng ta, đây là cách thức Chúa thưởng công chúng ta khi chúng ta yêu theo ý Chúa muốn.
Lạy Chúa, Chúa yêu chúng con, cho nên Chúa tạo dựng chúng con một cách lạ lùng và cho chúng con sống trên trần gian này, Chúa biết rõ chúng con hơn ai hết, Chúa biết rõ chúng con khi chúng con ngồi hay đứng, khi chúng con đi hay nằm nghỉ, khi chúng con thức hay ngủ…Chúa biết rõ chúng con từ xa. Vì thế, khi chúng con đi trệch đường lạc lối của Chúa, xin Chúa hãy dẫn chúng con đi đúng đường lối của Chúa để chúng con đạt đến đời sống đời đời. Amen.
Lm. Micae Võ Thành Nhân
SUY NIỆM 5:
Có câu hỏi được đặt ra, ai trong anh chị em chúng ta có vấn đề về tài chính không? Câu trả lời chung có lẽ là ai cũng có dính dáng đến tiền đến tài sản theo nhiều hình thức khác nhau. Nếu như thế, chúng ta được khuyên hãy thường xuyên đọc Tin Mừng theo thánh Luca, vì chủ đề về tiền bạc và của cải được nhắc đến khá nhiều trong Tin Mừng này. Thế nhưng, Tin Mừng Luca không chỉ dừng lại ở việc cảnh báo về sự nguy hiểm của việc chiếm hữu của cải mà còn nhấn mạnh đến thái độ cân bằng, sử dụng sao cho hợp lý. Thái độ sống hay quản lý tài sản này được mời gọi đặt trong tình yêu, một tình yêu vượt sự cân đo đong đếm thông thường. Vậy phải chăng, thước đo này dường như vượt qua cách hiểu về ân nghĩa, về nhân quả hay thưởng phạt?
Lắng nghe Tin Mừng hôm nay, lời giáo huấn của Chúa Giêsu qua trình thuật của thánh sử Luca dường như rất thẳng thắn và rõ ràng. Điều này được thể hiện qua một loạt các động từ ở thể sai khiến được chuyển ngữ với tiếp đầu ngữ ‘hãy’ trong Tiếng Việt. Nào là: hãy yêu, hãy làm ơn, hãy chúc lành, hãy cầu nguyện, hãy cho vay, hãy tha thứ, hãy cho. Một điểm chung của các hành động ‘hãy’ này là rất tích cực và hướng đến tha nhân. Ngược với những hành động tích cực này là lời mời gọi, ‘đừng’. Đó là: đừng ngăn cản, đừng đòi lại, đừng xét đoán, đừng lên án. Điểm chung của những hành động này không có gì ngạc nhiên là tiêu cực.
Sau khi nghe những hành động này kèm với lời giải thích của Chúa Giêsu thì có người mỉm cười. Lý do là vì, những ai nghe theo lời giáo huấn của Chúa thì ‘dại’ quá, nhất là trong một xã hội thực dụng. Trong xã hội đó, thử hỏi mấy ai còn tin tưởng và hy vọng vào ‘ân nghĩa với nhau’, vào ‘phần thưởng của Thiên Chúa’, và vào tình yêu vô vị lợi nữa? Bởi vì, cái gì cũng cần rõ ràng, sòng phẳng, ‘có qua có lại’ không phải vì toại lòng nhau, mà đáp ứng lợi ích của nhau. Có lẽ vì ảnh hưởng của cách nhìn này đôi lúc chúng ta hiểu Lời Chúa như một sự trao đổi. Ví như, ‘yêu thương’ để mong người khác mang ơn, để mong nhận được ‘phần thưởng’ nào đó, ‘tha thứ’ để mong nhận được sự ‘thứ tha’ hay sợ Chúa xét đoán nên không dám xét đoán ai.
Nếu hiểu như thế thì dường như, người theo Chúa đang còn giới hạn mình vào trong cách hiểu ‘nhân quả’. Ở đây, chúng ta không nói về triết lý sâu xa của thuyết này, mà chỉ dừng lại ở cách hiểu thông thường, ‘gieo nhân nào sẽ gặt quả ấy,’ ‘làm việc lành để mong được phần thưởng,’ hay ‘tránh việc dữ để khỏi bị án phạt’. Đến đây, có người bỗng nhận ra, bao năm qua mình đi lễ cầu nguyện để chỉ mong được Chúa cho vào Nước Trời, bao ngày đọc kinh cầu nguyện để xin Chúa cho điều này, để được điều kia. Hay lắm lúc, có người còn trao đổi thẳng thắn với Chúa, con sẽ làm những việc này, những việc nọ để rồi Chúa ban cho con ước muốn này, dự định kia.
Thế là anh chị em chúng ta được nhắc nhở, Thiên Chúa là Đấng Nhân Từ, là Đấng nhân hậu với cả phường vô ân và quân độc ác. Chúa không chỉ dừng lại ở người đạo đức thánh thiện đâu. Để rồi chúng ta nhận ra, mình theo Chúa không phải vì cái này, vì cái kia, vì một lý do ‘ân nghĩa, thưởng phạt, hay nhân quả’ nào đó. Nếu có thì chỉ là một chữ ‘yêu,’ được thể hiện qua lòng nhân từ hay lòng thương xót (οἰκτίρμων, oiktirmōn). Từ đó, chúng ta nhận ra, mình là những người con của Đấng nhân từ, hay Đấng Thương Xót thì việc thực thi lòng nhân hậu có gì là ‘dại,’ có gì là ‘không thể?’ Có chăng là ‘chưa thể’. Lý dó là vì trong hành trình đức tin và hy vọng, mỗi người chúng ta vẫn còn có Chúa và có nhau để cùng đồng hành.
Nguyện ước sao, mỗi người theo Chúa nhận ra mình là con Đấng Giàu Lòng Thương Xót, nên luôn cảm nhận được lòng Xót Thương và thể hiện tấm lòng đó đến với mọi người, để rồi, trong hành trình còn lắm xét đoán, còn nhiều lên án thì chúng ta vẫn đón nhận được nhiều tình yêu, phúc lành và sự tha thứ. Amen.
Tslm. Giuse Đaminh Nguyễn Ngọc Tân, C.P.
