THỨ BẢY TUẦN XXIII THƯỜNG NIÊN NĂM A
Lc 6,43-49
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Luca.
43 “Không có cây nào tốt mà lại sinh quả sâu, cũng chẳng có cây nào sâu mà lại sinh quả tốt. 44 Thật vậy, xem quả thì biết cây. Ở bụi gai, làm sao bẻ được vả, trong bụi rậm, làm gì hái được nho! 45 Người tốt thì lấy ra cái tốt từ kho tàng tốt của lòng mình; kẻ xấu thì lấy ra cái xấu từ kho tàng xấu. Vì lòng có đầy, miệng mới nói ra. 46 “Tại sao anh em gọi Thầy: ‘Lạy Chúa! Lạy Chúa!’, mà anh em không làm điều Thầy dạy ?
47 “Ai đến với Thầy, và nghe những lời Thầy dạy mà đem ra thực hành, thì Thầy sẽ chỉ cho anh em biết người ấy ví được như ai. 48 Người ấy ví được như một người khi xây nhà, đã cuốc, đã đào sâu và đặt nền móng trên đá. Nước lụt dâng lên, dòng sông có ùa vào nhà, thì cũng không lay chuyển nổi, vì nhà đã xây vững chắc. 49 Còn ai nghe mà không thực hành, thì ví được như người xây nhà ngay mặt đất, không nền móng. Nước sông ùa vào, nhà sụp đổ ngay và bị phá huỷ tan tành.”
SUY NIỆM 1:
A. Phân tích (Hạt giống...)
Chúa Giêsu tiếp tục dạy các môn đệ về cách ứng xử. Đoạn này gồm 3 lời dạy:
1) Dụ ngôn Cây và Trái (cc43,44): Chỉ có thể tránh nguy hiểm giả hình nến như hành động bề ngoài của ta hợp với bên trong của ta. Đối với biệt phái và luật sỹ, một hành động được coi là tốt khi nó phù hợp với luật. Chúa Giêsu sâu sắc hơn: một hành động là tốt, khi nó hợp với một tâm hồn tốt, một tâm hồn sẽ sinh ra những hành động tốt.
2) Kho tàng trong lòng (c45): Chúa Giêsu so sánh cõi lòng con người như một kho tàng. Nó là nơi xuất phát những lời nói và việc làm hoặc tốt hoặc xấu. Từ kho tàng tốt thì sẽ phát sinh ra những lời nói và việc làm tốt. Bởi thế, người môn đệ phải liệu làm sao, cho kho tàng lòng mình chứa đầy những điều tốt. Những điều tốt phải chứa trong kho tàng lòng mình là gì ? Đó là những giáo huấn của Chúa Giêsu.
3) Phải thi hành (cc46-49): tất cả những lời Chúa Giêsu dạy đều rất hay. Nhưng nếu chỉ có nghe suông thôi không thì chẳng có ích lợi gì, và người như thế cũng chẳng đáng là môn đệ Ngài. Họ chỉ như một cái nhà được xây trên cát mà thôi. Còn những ai những chẳng nghe mà còn thi hành thì mới xứng đáng là môn đệ Ngài, họ như cái nhà được xây trên đá vững chắc.
B. Suy niệm (...nẩy mầm)
1. Về dụ ngôn cây và trái: muốn có trái thì phải chăm sóc cây, đó là một quy luật hết sức căn bản mà ai cũng biết. Thế nhưng tôi thường chỉ lo những thể hiện bên ngoài chứ không lo bồi dưỡng chính tâm hồn mình.
2. Về kho tàng trong lòng: Tôi cũng thường “kiểm kê tài sản” xem mình đang có bao nhiêu tiền, bao nhiêu, món đó. Hôm nay tôi hãy kiểm kê kho tàng trong lòng xem hiện giờ có những thứ gì.
3. Về dụ ngôn xây nhà: tôi đang xây dựng ngôi nhà của mình trên nền cát hay đá ? Nền cát là những thứ mà người đời thường hay theo đuổi (danh, lợi thú.), nền đá là Lời Chúa và Ý Chúa.
4. Một người nhà giàu nọ cho biết ông sắp đi xa và giao cho người quản lý đứng ra xây cho ông một ngôi nhà sang trọng với vật liệu đắt giá nhất và do những nhân công tài giỏi nhất. Người quản lý xem đây là một cơ hội để làm giàu: ông tính toán từng đồng để mua những vật liệu rẻ nhất, ông mướn những người thợ xoàng nhất và thuê với giá rẻ mạt. Dĩ nhiên, căn nhà cũng được hoàn thành. Khi ông chủ về, người quản lý giao ngôi nhà cho chủ. Ông chủ tỏ vẻ hài lòng và cho biết ông bảo làm ngôi nhà ấy để tặng cho người quản lý. Trong những năm kế tiếp, khi phải chi tiền để tu sửa những chỗ hư của ngôi nhà, người quản lý vô cùng hối tiếc: giả như trước đây tôi biết ngôi nhà ông chủ xây để tặng cho tôi thì tôi đã không xây cất một cách xoàn xỉnh như thế. (“Mỗi ngày một tin vui”).
Lm. Carôlô Hồ Bạc Xái
SUY NIỆM 2: NGƯỜI MÔN ĐỆ ĐÍCH THỰC
1.Tất cả lời giảng dạy và dụ ngôn hôm nay nhấn mạnh đến tiêu chuẩn của một người môn đệ đích thực: không phải cần một niềm tin trên lý thuyết, trên môi miệng… nhưng điều cần thiết nhất là phải thi hành ý Thiên Chúa, sống theo lời Đức Giêsu dạy. Chúng ta không thể nói rằng mình tin yêu Chúa, mà cuộc sống của chúng ta lại không theo giáo huấn của Người. Mỗi tín hữu cần xác tín rằng: chỉ có Đức Giêsu và ánh sáng Lời Người là con đường duy nhất dẫn chúng ta đến sự sống vĩnh cửu. Ngoài Đức Giêsu, không ai có thể cho chúng ta sự sống đích thực.
2.Trong bài Tin mừng hôm nay Đức Giêsu đưa ra dụ ngôn cây và trái: “Không có cây nào tốt mà sinh quả sâu…”. Chúa muốn dạy rằng: muốn có trái thì phải chăm sóc cây. Đó là một qui luật hết sức căn bản mà ai cũng biết. Cây tốt thì sinh trái tốt. Cây xấu không thể sinh trái tốt được. “Người tốt thì lấy ra cái tốt từ kho tàng tốt của lòng mình; kẻ xấu thì lấy ra cái xấu từ kho tàng xấu. Vì lòng có đầy, miệng mới nói ra” (Lc 6,45).
Tất cả những điều Đức Giêsu dạy đều rất hay. Nhưng nếu chỉ có nghe suông thôi thì chẳng có ích lợi gì, và những người như thế cũng chẳng đáng làm môn đệ của Chúa. Họ chẳng khác gì một ngôi nhà được xây trên cát. Còn những ai chẳng những nghe mà còn thi hành, thì người đó mới xứng đáng là môn đệ Ngài. Họ như ngôi nhà được xây trên đá vững chắc.
3.Điều kiện để được vào Nước Thiên Chúa không hệ tại ở việc tuyên xưng hay kêu cầu danh Chúa ngoài môi miệng, mà là việc thực thi ý Chúa. Thực thi ý Chúa nghĩa là đem những lời Chúa dạy trong Tin mừng ra thực hành trong đời sống. Và ai thực hành Lời Chúa thì có một nền tảng vững chắc trong đức tin và lòng yêu mến.
Tình yêu mà chỉ dừng lại nơi đầu môi chót lưỡi thì là thứ tình yêu giả dối. Đức Giêsu đã nói: “Ai yêu mến Thầy thì tuân giữ lời Thầy” (Ga 14,23). Như thế, việc tuân giữ Lời Chúa là thể hiện lòng yêu mến đích thực. Chúng ta không thể nói yêu mến Chúa, mà lại không giữ Lời Ngài, vì như thế là nói dối. Thật vậy, giữa tin có Chúa và yêu mến Chúa phải là một khi tuân hành ý Chúa.
4.Người ta vẫn thường nói “con đường dài nhất là từ tai đến tay” nghĩa là dễ nghe, dễ hiểu, nhưng để đem ra thực hành thì khó biết là ngần nào. Qua bài Tin mừng hôm nay, Đức Giêsu cũng khiển trách các môn đệ chỉ nghe Lời Chúa và thưa: “Lạy Chúa! Lạy Chúa” nhưng không thi hành Lời Ngài dạy. Biết bao điều Chúa đã dạy, đã nêu gương và nhắc nhở mỗi ngày thế mà uổng phí công lao: “Ta trông mong nó thực hành điều chính trực, nhưng đây toàn sự gian ác. Ta trông mong nó thực hành đức công bình, nhưng đây toàn là tiếng kêu oan” (Is 5,7). Hãy để Lời Chúa sinh nhiều hoa trái tốt lành thánh thiện, nhờ khám phá ra sự hiện diện của Chúa trong mọi người (5 phút Lời Chúa).
5.Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta nhìn lại cách sống đạo của chúng ta. Phải chăng chúng ta đang sống theo chủ trương tách biệt niềm tin và cuộc sống ? Phải chăng chúng ta không đo lường niềm tin theo một vài biểu dương bên ngoài ? Bao lâu cái cốt lõi của đạo là niềm tin, tình yêu thương, chưa ăn sâu vào từng sinh hoạt cuộc sống chúng ta, thì quả thực chúng ta chỉ là những kẻ nói: “Lạy Chúa! Lạy Chúa”, mà không hề thực thi Lời Chúa. Sống như thế chỉ là làm ô danh sự đạo và phạm đến giới răn cấm kêu tên Chúa vô cớ (R.Veritas).
Trong một xã hội mà qui luật sống là dối trá, thì Kitô hữu chúng ta được mời gọi sống trung thực hơn bao giờ hết. Chúng ta phải sống thế nào để mọi người cảm nhận rằng: Chúa Giêsu đang thực sự hiện diện và tác động trong cuộc sống chúng ta, và lời của Ngài có sức cải tạo con người và xã hội.
Truyện: Triệt để thi hành luật pháp
Vào khoảng giữa thế kỷ 19, các dân tộc thuộc vùng núi Caucase ở phía nam nước Nga, được cai trị bởi một quốc vương Hồi giáo nổi tiếng là thanh liêm chính trực. Ưu tiên hàng đầu trong việc chấn hưng đất nước của ông là quét sạch mọi tham nhũng hối lộ.
Ông ban hành một sắc lệnh, theo đó thì tất cả những ai bị bắt quả tang phạm tội tham nhũng và hối lộ sẽ bị phạt đúng 50 roi trước mặt công chúng.
Điều không may xảy ra cho ông, là người đầu tiên bị bắt quả tang phạm tội lại chính là mẹ ông. Sự kiện này làm cho ông đau đớn vô cùng. Không có một luật trừ hay châm chước nào cho sắc lệnh mà chính ông đã ban hành.
Liên tiếp ba ngày liền nhà vua giam mình trong lều của mình. Sang ngày thứ tư ông xuất hiện trước công chúng cùng với thân mẫu. Ông ra lệnh cho hai binh sĩ trói tay mẹ ông và bắt đầu xử lý theo qui luật.
Thế nhưng khi chiếc roi đầu tiên sắp quất xuống trên người mẹ, thì nhà vua chạy đến bên cạnh mẹ. Ông mở trói cho bà. Rồi ra lệnh cho hai binh sĩ trói tay ông, lột áo ông ra và bắt đầu cuộc trừng phạt bằng roi. Đúng 50 roi đã quất xuống trên thân mình nhà vua.
Với thân thể rướm máu và khuôn mặt nhợt nhạt, nhà vua quay về phía dân chúng và nói:
– Bây giờ thì các ngươi có thể ra về. Luật đã được thi hành. Máu của vua các ngươi đã chảy ra để đền bù cho tội lỗi này.
Kể từ ngày đó, trong vương quốc người ta không còn bao giờ nghe đến tội tham nhũng, hối lộ nữa.
Lm. Giuse Đinh Lập Liễm
SUY NIỆM 3:
Đức Giêsu trong bài Tin Mừng hôm nay dùng hình ảnh ngôi nhà xây trên nền đá, bất chấp mưa bão để cho những người muốn xây dựng quê hương Nước Trời, muốn kiến thiết cho mình một chỗ ở đích thực và bền vững phải đặt nền trên sự lắng nghe và thực hành Lời Chúa.
Lắng nghe và thực hành là xây nhà trên đá:
Chúng ta cũng không thể yên tâm nếu ngôi nhà chúng ta không có nền móng kiên cố. Đời sống tôn giáo của chúng ta cũng thế! Đời sống càng mang nhiều nhãn hiệu hay chức vị thì càng nặng nề và có nguy cơ lún đổ hơn nếu nền móng tâm linh không vững chắc. Không phải chỉ có giữ đạo với hình thức bề ngoài mà có thể bảo đảm cho chúng ta phần rỗi đời đời đâu ! Không phải những kẻ nói: “Lạy Chúa, lạy Chúa” mà vào được Nước Trời đâu ! Đức Giêsu đã từng cảnh cáo như vậy. Họ đã nghe nhưng không làm theo, đã dạy người ta tuân giữ còn chính họ lại không rớ tay vào ! Họ giống như hạt giống mọc ở bụi gai hay sỏi đá, như ngôi nhà xây trên cát mà khi nắng gắt, mưa to gió lớn sẽ phá sạch mùa màng, sẽ làm sập tường sập nhà.
Ai có thể đứng vững trước những sóng gió của thử thách, của dịp tội, của hiềm khích, buồn bực hay dèm pha?
– Không có ai cả, nếu chúng ta không làm và không tập sống mỗi ngày, mỗi khi Lời Chúa mách bảo lương tâm.
Lắng nghe và thực hành để cây tốt sinh quả tốt.
Trong những ngày đầu năm, ai cũng cầu mong điều lành sẽ đến với mình, điều hung hiểm xui sẻo sẽ tan biến. Nhưng đa phần đều hiểu sự bất lực của mình trước những biến đổi bất trắc của cuộc sống vô thường nên năm mới Tết đến, người người đi lễ chùa chiền để cầu mong được hộ trì lảm ăn hanh thông và thuận lợi trong cả năm. Thế nên sân chùa tấp nập người ngồi chờ ghi tên để cúng sao giải hạn.
Một Phật tử tên Tuệ Ân đã viết: “Theo giáo lý nhà Phật, nếu cứ cầu xin quả tốt lành mà không chịu gieo nghiệp thiện, sợ hãi quả xấu mà không ngưng tay tạo bất thiện nghiệp thì sự cầu xin ấy chỉ là việc hoang tưởng, là trò giả dối ngọt ngào mà chính ta tự tạo ra để lừa dối chính mình mà thôi”.
Bài Phúc Âm hôm nay có lời quả quyết của Chúa Giêsu cũng nói về nhân quả: Xem quả thì biết cây, không có cây xấu mà sinh quả tốt. Điều Chúa muốn nói là hãy tự sửa mình để tạo nên cái nhân tốt, khi nhân duyên đầy đủ thì quả thành, chứ không phải do các ngôi sao mệnh mạng quyết định.
Một cuộc sống thánh thiện lúc nào cũng có âm hưởng trên người khác, một chứng tá đức tin luôn có sức đánh động người khác: Người tốt thì lấy ra cái tốt từ kho tàng tốt của lòng mình. Qua kiểu nói này, hẳn Chúa Giêsu muốn nói đến những thể hiện đích thực của lòng tin: một đức tin chân thật luôn đi đôi với việc làm cụ thể. Thánh Giacôbê đã lấy lại giáo huấn này khi ngài viết: “Ðức tin không có việc làm là đức tin chết tận gốc rễ“.
Công trình lớn nhất của cuộc đời này đó chính là xây dựng con người. Trong niềm tin Kitô giáo, con người không chỉ sống, không chỉ có giá trị ở đời này, mà còn cả đời sau, nên Chúa dạy phải xây dựng cuộc đời ta trên nền đá là chính Lời của Ngài. Bài Phúc Âm hôm nay kết luận: Có trong lòng, thì miệng mới nói ra. Vậy hãy tập cho mình có cái nhân tốt, một người đầy nhân tâm, thì mới mong sinh hoa quả tốt, vì như Chúa nói: người tốt lấy ra cái tốt tư kho tàng tốt của lòng mình.
Lm. Phaolô Phạm Công Phương
SUY NIỆM 4: MÙA ĐƯỢC, MÙA MẤT
“Chúc tụng Danh Thánh Chúa, tự giờ đây cho đến mãi muôn đời!”.
Trong “The Complete Disciple”, tạm dịch, “Thợ Lành Nghề”, Paul W. Powell mô tả một tình trạng khá buồn: “Nhiều nhà thờ nhắc tôi về một nhóm thợ ngồi xuống đứng lên trong kho nông cụ. Mỗi Chúa Nhật, họ đến nghiên cứu, mài cày, tra dầu vào máy; sau đó, đứng dậy, ra về. Lại Chúa Nhật, họ đến, nghiên cứu, mài cày, tra dầu vào máy; sau đó, đứng dậy, ra về. Tuần này qua tuần khác, năm này qua năm khác, cũng ngần ấy việc. Không ai còn nhớ đến chuyện ra đồng. Vì thế, với họ, một mùa bội thu là những gì thuộc về các giấc mơ!”.
Kính thưa Anh Chị em,
Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta nhìn lại ‘cánh đồng’ đời mình. Đúng hơn, nhìn lại những năm tháng, xem đâu là ‘mùa được’ – nghĩa là khi Danh Chúa rạng sáng, “Chúc tụng Danh Thánh Chúa, tự giờ đây cho đến mãi muôn đời!” – Thánh Vịnh đáp ca; và đâu là ‘mùa mất’ khi Danh Ngài bị lãng quên.
Chúa Giêsu chỉ cho chúng ta một phương thức tối đơn giản, “Xem quả thì biết cây!”. Có những quãng thời gian; trong đó, những quyết định, những hoạt động được thực hiện, khi đời sống cầu nguyện của chúng ta trở nên sâu sắc, dẫu đó có thể là những tháng ngày khó khăn nhưng chúng ta đã có một ‘mùa bội thu’. Đang khi có thể có những vụ mùa mà bên ngoài là thành công với sự kiện này, sự kiện khác… nhưng bên trong, chỉ là huyễn danh, vụ lợi, trống rỗng và thực chất là chúng ta ‘mất trắng!’. Đó là những vụ mùa mà danh chúng ta ‘rạng sáng’, đang khi Danh Chúa thì ‘tắt ngủm!’. “Khi con người tôn vinh chính mình, họ làm lu mờ Danh Chúa; khi họ tôn vinh Danh Chúa, tên tuổi họ lại được nâng cao trong chân lý!” – John Calvin.
Phaolô thú nhận, “Đức Kitô Giêsu đã đến thế gian để cứu những người tội lỗi, mà kẻ đầu tiên là tôi” – bài đọc một. Chạy theo danh vọng và sự công chính của riêng mình, Phaolô đã có một mùa thảm hại; nhưng một khi để Đức Kitô chạm đến – đúng hơn, chiếm hữu – thì ngay trong sự yếu đuối, Phaolô lại có một ‘mùa được’ cho mình và cho những người khác. Từ đó, Phaolô dâng đời mình cho sứ vụ giữa cánh đồng dân ngoại và đã bội thu, “Kính dâng Ngài danh dự và vinh quang đến muôn thuở muôn đời!”.
Anh Chị em,
“Chúc tụng Danh Thánh Chúa!”. Cuộc đời mỗi người chúng ta có thể có nhiều mùa, nhưng điều quyết định không phải ở chỗ chúng ta ‘được’ hay ‘mất’ theo tiêu chuẩn thế gian, mà ở chỗ Danh Chúa có được hiển sáng hay không. Nhiều lúc, một mùa tưởng là mất, nếu trong đó bạn và tôi bám lấy Chúa, lại trở thành được; đang khi một mùa tưởng là được, nếu chúng ta chỉ tô vẽ cho danh mình, lại hoá mất. Ước gì từng mùa của chúng ta, dẫu vui hay buồn, thịnh hay suy, đều trở thành cơ hội cho muôn dân thốt lên: “Chúc tụng Danh Thánh Chúa, từ giờ đây cho đến mãi muôn đời!”. Vì lẽ “Khi Thiên Chúa được tôn vinh, ngay cả những mất mát của chúng ta cũng trở thành chiến thắng!” – Charles Spurgeon.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, đừng để con sống ‘văn hoá nhàn rỗi’, suốt ngày đứng lên ngồi xuống, đi vào đi ra; hoặc mài cày cho bóng, tra dầu cho trơn. Cho con dám ra đồng, để có một ‘mùa bội thu’ thật sự!”, Amen.
Lm. Minh Anh, Tgp. Huế
SUY NIỆM 5: NGƯỜI KHÔN XÂY NHÀ TRÊN ĐÁ
Người xưa thường coi việc: “Tậu trâu, cưới vợ, làm nhà” là ba việc hệ trọng trong đời người. Thật vậy, nếu không kinh nghiệm về việc xem trâu, người nông dân dễ bị mua phải con trâu lười hay không biết làm việc. Cũng vậy, nếu không tìm hiểu cho kỹ, không chừng khi lấy vợ, chúng ta lấy phải cô vợ “cảnh” thì thật là tai họa cả đời. Tương tự như hai việc trên, công việc làm nhà cũng rất quan trọng. Nếu không biết tính toán, suy xét và nhất là nơi chốn, chúng ta dễ bị hậu quả nặng nề là căn nhà siêu vẹo do sức nặng và độ lún chênh lệch nên dễ làm cho căn nhà bị đổ nát, hoặc không đón được hướng gió tốt, sẽ dễ dàng gây nên sự ngột ngạt …
Hôm nay, Đức Giêsu nói đến việc xây dựng cuộc đời của mỗi người ngang qua hình ảnh xây dựng căn nhà.
Không ai dám cả gan để xây nhà trên nền cát! Cũng vậy, không có người nào dại dột đến độ phó dâng cuộc đời của mình cho kẻ chẳng hơn mình là bao? Hay đi tin một người mà do chính mình tưởng tượng rồi bịa ra để tôn thờ!
Khi Đức Giêsu nói đến độ bền chắc của đá, hay xây nhà trên nền móng bằng đá, Ngài muốn nói đến sự bền vững nơi những ai biết đặt đời mình trong bàn tay của Chúa, biết xây dựng cuộc sống trên nền tảng Tin Mừng.
Thật vậy, những người đón nhận, lắng nghe và tuân giữ Lời Chúa thì được ví như người khôn ngoan xây nhà trên nền đá vững chắc. Ngược lại, những người nghe rồi bỏ bê không thực hành thì được ví như người ngu xây nhà trên cát và hệ quả là bị nước cuốn trôi và tòa nhà sẽ sụp đổ tan tành.
Mong sao, mỗi người chúng ta luôn biết khát khao lắng nghe và thực hành Lời Chúa. Sẵn sàng để Lời Chúa chi phối và là kim chỉ nam cho cuộc đời mình. Được như thế, chúng ta mới thực sự trở thành người khôn ngoan vì đã xây căn nhà cuộc đời của mình trên nền tảng vững chắc là chính Lời Chúa.
Lạy Chúa Giêsu, xin cho chúng con trở nên những viên đá sống động nhờ biết lắng nghe và thực hành Lời Chúa. Xin cũng cho chúng con luôn ý thức mình cũng cần phải chung tay cộng góp để xây dựng tòa nhà Giáo Hội bằng chính những gương sáng của mình trong đời sống. Amen.
Giuse Vinh sơn. Ngọc Biển
